فرآیند داوری مقالات در این فصلنامه به چه صورت انجام میپذیرد؟
داوری مقالات در فصلنامه مطالعات گردشگری و میهماننوازی نوین بهصورت دوسو ناشناس (Double-Blind Peer Review) صورت میگیرد. بدین معنا که هویت نویسندگان و داوران برای یکدیگر محرمانه باقی میماند تا ارزیابی آثار، صرفاً بر اساس معیارهای علمی، تخصصی و اخلاقی صورت گیرد. پس از بررسی اولیه توسط سردبیر یا دبیر تخصصی، مقالات واجد شرایط به داوران ارجمند ارجاع میگردند.
مبانی ارزیابی مقالات توسط داوران بر چه محورهایی استوار است؟
از داوران محترم انتظار میرود مقالات را از منظر اصالت و نوآوری، تناسب با اهداف و محورهای تخصصی نشریه، استحکام روششناسی، دقت در تحلیل دادهها، انسجام ساختاری، اعتبار یافتهها، کیفیت نتیجهگیری و رعایت اصول نگارشی و اخلاق نشر مورد ارزیابی قرار دهند. ارائه بازخوردهای روشن، مستند و سازنده، از اولویتهای اصلی نشریه در تعامل با داوران گرامی است.
چه الزامات اخلاقی در فرآیند داوری باید رعایت گردد؟
رعایت محرمانگی کامل، بیطرفی مطلق، پرهیز از بهرهبرداری شخصی از محتوای مقاله پیش از انتشار و اعلام هرگونه تعارض منافع، از الزامات بنیادین داوری است. داوران محترم متعهد هستند که محتوای مقالات را در اختیار هیچگونه شخص ثالث قرار نداده و از آن برای منافع شخصی، پژوهشی یا حرفهای استفاده نکنند.
استفاده از محتوای مقالات پیش از انتشار رسمی چه حکمی دارد؟
تمامی اطلاعات، دادهها، نتایج و محتوای مقالات ارجاعی تا زمان انتشار رسمی، محرمانه محسوب میشوند. هرگونه استفاده از محتوای مقاله پیش از انتشار، مغایر با اصول اخلاق داوری و منشور نشر نشریه است و بهطور جدی پیگیری خواهد شد.
در صورت وجود تعارض منافع، داور چه اقدامی باید انجام دهد؟
چنانچه داور با نویسندگان یا موضوع مقاله رابطهای شخصی، سازمانی یا رقابتی داشته باشد که استقلال رأی و بیطرفی ایشان را تحت تأثیر قرار دهد، لازم است از پذیرش داوری خودداری نموده و موضوع را در کوتاهترین زمان ممکن به کارشناس نشریه اطلاع دهد. حفظ استقلال رأی داوران، تضمینکننده کیفیت علمی نشریه است.
بازه زمانی مقرر برای تکمیل و ارسال گزارش داوری چقدر است؟
به منظور صیانت از حقوق پژوهشگران و جلوگیری از وقفه در تصمیمگیری نهایی، بازه زمانی مقرر برای تکمیل و ارسال گزارش داوری ۳۰ روز است. چنانچه داور ارجمند به هر دلیل امکان تکمیل ارزیابی در مهلت مذکور را ندارد، خواهشمند است در نخستین فرصت این موضوع را به کارشناس نشریه اطلاع دهد تا با ارجاع مقاله به داور جایگزین، از طولانی شدن زمان انتظار نویسنده جلوگیری گردد.
استانداردهای مورد انتظار برای قالب گزارش داوری و نحوه ارائه بازخوردها چیست؟
به منظور ارتقای کیفیت اثر و راهنمایی دقیق نویسنده، گزارش داوری باید در دو سطح ارائه گردد: نخست، ارزیابی کلی و جامع از نقاط قوت و ضعف بنیادین مقاله و دوم، پیشنهادات اصلاحی تفصیلی و بندبهبند برای هر بخش از متن. داوران ارجمند نظر نهایی خود را در یکی از سطوح پذیرش، پذیرش با اصلاحات، بازنگری اساسی یا عدم پذیرش (رد)»ثبت مینمایند. تأکید میگردد که هرگونه تصمیم نهایی باید مستند به دلایل علمی و با لحنی محترمانه تبیین شود تا نویسنده بتواند با تکیه بر این بازخوردها، اصلاحات لازم را بهدقت اعمال نماید.
در صورت عدم تطبیق موضوع مقاله با اهداف و محورهای تخصصی نشریه، رویه ارزیابی و اقدام داور ارجمند به چه صورت است؟
چنانچه داور محترم تشخیص دهد که محتوای مقاله با اهداف، چشمانداز یا محورهای تخصصی فصلنامه همخوانی نداشته باشد، خواهشمند است این موضوع را بهصورت صریح و شفاف در گزارش داوری تبیین نماید. در این موارد، ارائه دلایل مستند برای عدم تناسب موضوعی در کنار سایر ملاحظات علمی، بسیار حائز اهمیت است؛ زیرا این تبیینات، مبنای تصمیمگیری نهایی هیئت تحریریه و راهنمایی نویسنده برای انتخاب نشریه مناسبتر خواهد بود.
پس از ارسال گزارش داوری، روند بررسی و تصمیمگیری نهایی برای مقاله به چه صورت است؟
پس از ثبت گزارش داوری، مدارک و نظرات ارسالی توسط دبیر تخصصی و سردبیر بررسی شده و بر اساس اجماع نظرات داوران، تصمیم اولیه اتخاذ میگردد. چنانچه مقاله نیاز به اصلاحات داشته باشد، بازخوردهای سازنده داوران در اختیار نویسندگان قرار میگیرد تا تغییرات لازم را اعمال نمایند. در صورت نیاز، نسخه اصلاحشده مجدداً برای ارزیابی میزان رفع ایرادها به داوران ارجمند ارجاع خواهد شد. در نهایت، با توجه به تمامی مستندات و گزارشات، تصمیم قطعی در خصوص پذیرش، بازنگری جزئی، بازنگری اساسی و یا عدم پذیرش مقاله، بر عهده سردبیر و هیئت تحریریه نشریه است.
در صورت ارسال نسخه اصلاحشده توسط نویسنده، روند ارزیابی و بازبینی نهایی به چه صورت است؟
پس از ارسال نسخه بازبینیشده توسط نویسندگان، مقاله مجدداً به داوران ارجمند ارجاع میگردد تا میزان تحقق اصلاحات و پاسخگویی به نظرات پیشین بررسی شود. در این مرحله، از داور محترم درخواست میگردد تا با تطبیق گزارش داوری اولیه و متن اصلاحشده، میزان رفع نواقص را ارزیابی نماید. ارائه نظر دقیق و شفاف در این گام، نقشی کلیدی و تعیینکننده در اتخاذ تصمیم نهایی مبنی بر پذیرش یا عدم پذیرش مقاله توسط سردبیر و هیئت تحریریه نشریه خواهد داشت.
ارکان و شیوههای همکاری مؤثر در فرآیند داوری، جهت ارتقای کیفیت علمی نشریه چیست؟
همکاری مؤثر در فرآیند داوری بر چهار رکن بنیادین استوار است: نخست، بررسی تحلیلی و جامع محتوای اثر؛ دوم، تطبیق دقیق مقاله با چشمانداز و محورهای تخصصی نشریه؛ سوم، ارائه بازخوردهای سازنده، مستند و اخلاقمدار که منجر به رشد نویسنده گردد؛ و چهارم، تعهد به بازههای زمانی مقرر برای ارسال گزارش. داوری دقیق، مسئولانه و بیطرفانه، نهتنها تضمینکننده کیفیت آثار منتشرشده است، بلکه مستقیماً در ارتقای جایگاه علمی، اعتبار پژوهشی و رتبهبندی بینالمللی نشریه نقش کلیدی ایفا مینماید.